Triết học

MÂU THUẪN

Tác giả: Triết học

MÂU THUẪN:

phạm trù của phép biện chứng, nói lên mối quan hệ bài trừ nhau, phủ định nhau giữa các sự vật hoặc giữa các mặt, các khuynh hướng, các lực lượng bên trong sự vật. MT tồn tại trong mọi sự vật, là nguồn gốc bên trong của sự vận động của nó. Người ta phân biệt MT biện chứng với MT lôgic. MT biện chứng là MT giữa các mặt đối lập đang tồn tại thực sự trong chính sự vật. Sự đấu tranh giữa các mặt đối lập ấy với nhau làm cho MT phát triển và khi MT được giải quyết thì chất lượng của sự vật thay đổi. MT biện chứng có nhiều loại: MT bên trong và bên ngoài, cơ bản và không cơ bản, chủ yếu và thứ yếu, đối kháng và không đối kháng, vv. Các MT ấy đóng vai trò khác nhau trong quá trình phát triển và chúng cũng thể hiện khác nhau trong các lĩnh vực khác nhau (x. Mâu thuẫn đối kháng và mâu thuẫn không đối kháng). Còn MT lôgic tồn tại trong tư duy. Trong lôgic hình thức truyền thống, mọi MT lôgic đều bị coi là biểu hiện tư duy sai lầm. Lôgic biện chứng hay phép biện chứng cho rằng, không phải mọi MT lôgic đều là biểu hiện của tư duy sai lầm. Vd. "vận động vừa liên tục vừa gián đoạn" là một mâu thuẫn lôgic phản ánh hiện thực khách quan (x. Mâu thuẫn lôgic).

Chia sẻ bạn bè twitter google plus facebook in

Các bài khác về Triết học